Πέμπτη, 24 Μαΐου 2018

Οδοιπορικό στην Παλαιστίνη: Τείχη, τείχη... παντού τείχη

Από το tvxs Μαριάνθη Πελεβάνη:


Στo πλαίσιο της μεγάλης πανελλαδικής καμπάνιας «Ένα σχολείο για τη Γάζα» στην οποία συμμετείχαν δεκάδες σύλλογοι εκπαιδευτικών για τη συγκέντρωση χρημάτων με σκοπό την ανέγερση ενός κατεστραμμένου -από τους  ισραηλινούς βομβαρδισμούς- σχολείου στη Γάζα μια ομάδα εκπαιδευτικών επισκέφτηκε τη δοκιμαζόμενη αυτή γωνιά του πλανήτη, εκφράζοντας τη συμπαράσταση και την αλληλεγγύη της.
Από το υστέρημα των μαθητών, των γονιών αλλά και χιλιάδων πολιτών οι οποίοι στήριξαν την καμπάνια συγκεντρώθηκαν 100.000 ευρώ. Ένα μέρος από αυτά (20.000) παραδόθηκε τον Ιούνιο του 2010 από αντιπροσωπεία εκπαιδευτικών στο υπουργείο παιδείας στη Γάζα. Με αυτά τα χρήματα άρχισε να χτίζεται ένα σχολείο στη συνοικία Τζαμπάλια, στο μεγαλύτερο προσφυγικό καταυλισμό των κατεχόμενων, προπύργιο της αντίστασης του παλαιστινιακού λαού εδώ και εβδομήντα χρόνια. Στους βομβαρδισμούς του 2011 η ισραηλινή αεροπορία ισοπέδωσε το σχολείο που χτιζόταν.
Ο συνεχής ασφυκτικός αποκλεισμός της Γάζας δεν επέτρεψε την οργάνωση αποστολής, παρά τις συνεχείς προσπάθειες των σωματείων, και τη μεταφορά του υπόλοιπου χρηματικού ποσού. Τα χρήματα αυτά παραδόθηκαν στην Παλαιστινιακή πρεσβεία και μεταφέρθηκαν στο υπουργείο παιδείας της Παλαιστίνης. Με τα χρήματα αυτά χτίστηκαν δυο μικρά σχολεία σε χωριά στην περιοχή της Χεβρώνα, εγκαινιάστηκαν στις 26 Μαρτίου του 2018 και φοιτούσαν συνολικά 85 μαθητές οι οποίοι αναγκάζονταν να περπατάνε ώρες για να πάνε σε σχολεία γειτονικών χωριών. Τη νύχτα της 9ης Απριλίου 2018 Ισραηλινοί έποικοι χωρίς καμία δικαιολογία, στα πλαίσια της συστηματικής πολιτικής του Ισραήλ κατά της παλαιστινιακής εκπαίδευσης, κατεδάφισαν το σχολείο που είχε χτιστεί στο χωριό  Zanuta. Οι Παλαιστίνιοι κάτοικοι του χωριού τοποθέτησαν σκηνές για να ολοκληρώσουν εκεί τη σχολική χρονιά οι μαθητές του σχολείου. Λίγες μέρες αργότερα οι σκηνές βρέθηκαν σκισμένες.
Στις 8 Μαΐου 2018  ολιγομελής αντιπροσωπεία εκπαιδευτικών έφτασε στην Παλαιστίνη με σκοπό την έκφραση αλληλεγγύης στον παλαιστινιακό λαό και την επιτόπου εκτίμηση της κατάστασης του συγκεκριμένου σχολείου.  Η αντιπροσωπεία απαίτησε να ξαναχτιστεί το σχολείο και κατήγγειλε τη βαρβαρότητα του Ισραηλινού κράτους που οργανώνει ή ανέχεται τέτοιες ενέργειες. Συναντήθηκε με τις αρμόδιες αρχές, επισκέφτηκε τα σχολεία, επισκέφτηκε τους μαθητές και τους εκπαιδευτικούς, συμμετείχε στις συγκεντρώσεις που οργανώθηκαν την Παρασκευή 11 Μαΐου. Στο αεροδρόμιο του Τελ Αβίβ και στη διαδρομή προς και ιδιαίτερα από τη Ραμάλα, η αντιπροσωπεία πέρασε από εξονυχιστικούς ελέγχους παίρνοντας μια -πολύ μικρή- γεύση από την καθημερινή ταλαιπωρία των Παλαιστίνιων.
Το οδοιπορικό
Ο Ακρίτας Καλούσης (δάσκαλος, μέλος ΔΣ  του συλλόγου εκπαιδευτικών ΠΕ Νίκαιας Πειραιά, αιρετός στο ΑΠΥΣΠΕ Αττικής) και ο Γιάννης Μαρούτας, (δάσκαλος, μέλος ΔΣ  του συλλόγου εκπαιδευτικών ΠΕ Άνω Λιοσίων-Ζεφυρίου- Φυλής)  που συμμετείχαν στην αποστολή «Ένα σχολείο για τη Γάζα» μάς διηγούνται και μάς καταθέτουν τη μαρτυρία τους, το δικό τους ρεπορτάζ:
«Την πρώτη μέρα στην Παλαιστίνη συναντηθήκαμε με τον Υπουργό Παιδείας, Sabri Saidam, όπου συζητήσαμε την κατάσταση του εκπαιδευτικού συστήματος στην Παλαιστίνη. Ο Υπουργός Παιδείας μας ενημέρωσε αναλυτικά για τα σχολεία που χτίστηκαν με τα χρήματα των εκπαιδευτικών σωματείων από την Ελλάδα. Ζητήσαμε από τον Υπουργό Παιδείας να ξαναχτιστεί το σχολείο έτσι ώστε οι μαθητές στις συγκεκριμένες περιοχές της Χεβρώνα να έχουν τις στοιχειώδεις προϋποθέσεις για να παρακολουθήσουν τα μαθήματά τους.
Στη συνέχεια επισκεφτήκαμε το σπίτι της οικογένειας της Αχέντ Ταμίμι στο χωριό Nabi Saleh. Πρόκειται για την 16χρονη Παλαιστίνια η οποία βρίσκεται φυλακισμένη στις Ισραηλινές φυλακές μαζί με τη μητέρα της. Η αιτία της φυλάκισής της είναι ότι χαστούκισε έναν ισραηλινό στρατιώτη, ο οποίος λίγο πριν είχε πυροβολήσει στο κεφάλι με πλαστική σφαίρα τον 15χρονο ξάδερφό της. Φτάνοντας, η ματιά μας πέφτει σε ένα κατασκοπευτικό μπαλόνι με κάμερες και μικρόφωνα πάνω από τα κεφάλια μας. Πάνω από τα κεφάλια μας ένα υπερσύγχρονο Ισραηλινό αερόστατο καταγράφει κάθε μας κίνηση και κάθε μας λέξη. Για να ελέγχει κάθε κίνηση των κατοίκων του χωριού...  μας εξηγούν.
Το κλίμα στη συνάντηση ήταν ιδιαίτερα  φορτισμένο από την αρχή που μας μίλησε ο πατέρας της Ahed αλλά έγινε ακόμη περισσότερο τη στιγμή που πήρε το λόγο ο 15χρονος Mohamed για να μας περιγράψει τον τραυματισμό του από τον ισραηλινό στρατό. Ένας τραυματισμός που από τύχη δεν του στέρησε τη ζωή και που ακόμη και μετά από 6 μήνες δεν έχει συνέλθει πλήρως. Ο τραυματισμός του στο κεφάλι από πλαστική σφαίρα του παραμόρφωσε το πρόσωπο.. Μας εξήγησε ότι αυτό γίνεται σχεδόν κάθε μέρα από τους ισραηλινούς στρατιώτες και ότι από τύχη δεν τραυματίζονται ή δεν σκοτώνονται πιο πολλά παιδιά. Το όνειρό του είναι να μεγαλώσει και να σπουδάσει.
Τον λόγο παίρνει ο πατέρας και μας εξηγεί κάποια πράγματα όχι μόνο για την κόρη του αλλά και για το ζήτημα του αγώνα του παλαιστινιακού λαού. Η κόρη του, Ahed,  μεγάλωσε σε ένα σπίτι  με πολλούς δολοφονημένους συγγενείς - μάρτυρες τους αποκαλούν - από τον Ισραηλινό στρατό.  Ο ίδιος, τα αδέλφια του, οι συγγενείς του αγωνίζονται από μικρά παιδιά. Έχουν φυλακιστεί, βασανιστεί, τραυματιστεί. Θεωρεί ότι τόσο η κόρη του,  Ahed Tamimi, όπως και κάθε άλλο παιδί στην Παλαιστίνη που βιώνει την κατοχή, θα αντιδρούσε με τον ίδιο τρόπο χαστουκίζοντας έναν στρατιώτη που χτυπάει παιδιά.
Για την παλαιστινιακή αντίσταση τονίζει ιδιαίτερα τον ρόλο της γυναίκας λέγοντας ότι τους χρωστάνε πολλά.  Είναι γυναίκες ελεύθερες, μορφωμένες,  ασυμβίβαστες και δυναμικές,  κάτι που είναι πολύ σημαντικό για τον αγώνα της  Παλαιστίνης να γίνει μια ελεύθερη χώρα. “Η οικονομική κρίση της Ελλάδας είναι η άλλη όψη του ίδιου νομίσματος του καπιταλισμού. Η δική μας κατοχή είναι στρατιωτική ενώ η δική σας στην Ελλάδα είναι οικονομικού τύπου κατοχή” μας λέει.
Στο τέλος πήρε το λόγο η 12χρονη Janna Jihad, η νεώτερη δημοσιογράφος στον κόσμο όπως μας είπε. Η Janna καλύπτει τη ειδησηογραφική ενημέρωση μέσω των social media του αγώνα του παλαιστινιακού λαού. Τη δουλειά αυτή την έκανε η φυλακισμένη Ahed. Τώρα την κάνει η ίδια. Διατηρεί σελίδα στο Facebook με το όνομά της και καλύπτει τον αγώνα τους. Η Janna, με απόλυτη ηρεμία και αποφασιστικότητα καθαρό βλέμμα  μας μίλησε για τον αγώνα τους και τη συμμετοχή των παιδιών, για το δικαίωμά τους στη ζωή και στη μόρφωση, που τους στερεί το ισραηλινό κράτος, για τις καθημερινές  δυσκολίες στην πρόσβασή τους στο σχολείο,  για τους ελέγχους και τους εξευτελισμούς που υφίστανται από το ισραηλινό στρατό, για την οικογένεια της. Απηύθυνε έκκληση στους εκπαιδευτικούς όλου του κόσμου να κάνουμε το καθήκον μας απέναντι στον αγώνα τους. Να αφυπνίσουμε τα παιδιά που διδάσκουμε, να μιλήσουμε για αυτόν τον αγώνα και να ξεσηκωθούμε μαζί τους για μια ελεύθερη Παλαιστίνη. Ήταν συγκλονιστική.
Τη δεύτερη μέρα παρουσίας μας στην Παλαιστίνη (Τετάρτη 9/5) επισκεφτήκαμε τα δύο σχολεία που χτίστηκαν στα χωριά Ζανούτα και Ραμαντίν στην περιοχή της Χεβρώνα. Μια οικονομικά υποβαθμισμένη περιοχή με δύσκολες συνθήκες διαβίωσης, οι οποίες γίνονται αφόρητες με τον καθημερινό έλεγχο στις μετακινήσεις των κατοίκων από τον ισραηλινό στρατό. Τα παιδιά αυτών των χωριών, πριν χτιστούν τα σχολεία, αναγκάζονταν να περπατάνε χιλιόμετρα και για ώρες ολόκληρες μέσα από τα check points των Ισραηλινών. Το σχολείο στη Ζανούτα, το κατεδάφισαν οι έποικοι στις 9 Απριλίου του 2018 με προφανή στόχο να εκδιώξουν τους κατοίκους από το χωριό τους. Έκτοτε οι 46 μαθητές του σχολείου κάνουν μάθημα στο ύπαιθρο κάτω από τον καυτό ήλιο ή τη βροχή. Το σχολείο στο χωριό Ραμαντίν έχει βελτιώσει σημαντικά τις συνθήκες εκπαίδευσης των παιδιών του χωριού.
Οι 45 μαθητές έχουν αίθουσες , ηλεκτρικό ρεύμα, νερό και τουαλέτες στη διάθεσή τους. Εκφράσαμε στους μαθητές και στους εκπαιδευτικούς των σχολείων αυτών την αλληλεγγύη των συναδέλφων μας και των μαθητών μας από την Ελλάδα, την απόφασή μας να συνεχίσουμε να στηρίζουμε τον αγώνα του παλαιστινιακού λαού για να ζήσουν σε μια ελεύθερη πατρίδα στη δική τους γη.
Συνεχίζουμε...Τείχη, τείχη, παντού τείχη. Τείχη που έχει υψώσει το ισραηλινό κράτος μέσα στα κατεχόμενα για να χωρίζει και να απομονώνει τους Παλαιστίνιους. Τείχη για να φυτέψει στη συνέχεια εποίκους και να αρπάξει την εύφορη γη από τους Παλαιστίνιους. Τείχη ανάμεσα στα παλαιστινιακά εδάφη για να τα χωρίσει σε τρεις τομείς. Α, Β και C. Τείχη και εποικισμοί. Τείχη και ηλεκτροφόρα καλώδια.. Aυτή η διαίρεση είναι προϊόν της συμφωνίας του Όσλο.
Την 4η και 5η μέρα επισκεφθήκαμε τη Βηθλεέμ και την Ιερουσαλήμ και διαπιστώσαμε με τα μάτια μας το καθεστώς απαρτχάιντ στις δύο αυτές μεγάλες πόλεις. Διαχωρισμένοι τομείς με τη συνύπαρξη πολλών πολιτισμών και θρησκειών που συμβιώνουν ειρηνικά τόσους αιώνες. Μια συνύπαρξη που το ισραηλινό κράτος προσπαθεί να πυρπολήσει δημιουργώντας τεχνικές εντάσεις για να εξυπηρετήσει τους ιμπεριαλιστικούς του στόχους. Κι εδώ η διαφορά είναι εμφανής, όπως και σε όλη την Παλαιστίνη, ανάμεσα στο αραβικό και στο ισραηλινό μέρος .
Στο αραβικό κομμάτι η φτώχεια είναι παραπάνω από εμφανής,  δρόμοι  χωρίς καθαριότητα, σπίτια κλουβιά (ακόμη και σε σπηλιές στην αρχαία πόλη της Ιερουσαλήμ), χωρίς το στοιχειώδες αστικό πράσινο, Το ποσοστό της ανεργίας υψηλό. Ο πληθυσμός είναι νεαρός και η πρόσβαση σε  παιδεία και υγεία δύσκολη.
Από την άλλη πλευρά, μια σύγχρονη δυτική μεγαλούπολη, με αστικό πράσινο και καθαριότητα, με μεγάλους αυτοκινητόδρομους και δίκτυο τραμ, σύγχρονες πολυκατοικίες,  εποικισμοί γεμάτοι  μονοκατοικίες και πράσινο,  εξασφαλισμένη εργασία και μισθό με όλες τις ανέσεις που παρέχει το Ισραηλινό κράτος στους εβραίους πολίτες του. Ένα σύγχρονο απαρτχάιντ…».
Η καμπάνια «Ένα σχολείο για τη Γάζα»  ολοκλήρωσε το έργο της. Δεν κατάφερε να χτίσει σχολείο στη Γάζα, αφού ο ασφυκτικός της αποκλεισμός δεν το επέτρεψε, έχτισε όμως δυο σχολεία στην περιοχή της Χεβρώνας παίρνοντας ξεκάθαρη θέση υπέρ του Παλαιστινιακού λαού, συμβάλλοντας, στο βαθμό που της αναλογεί, στην προσπάθειά του να ζήσει ελεύθερος στη δική του πατρίδα.

Τρίτη, 22 Μαΐου 2018

Τεχνολογία: Νανορομπότ έφτιαξε το μικρότερο σπίτι στον κόσμο


Τεχνολογία: Νανορομπότ έφτιαξε το μικρότερο σπίτι στον κόσμο

news247:

Το νανόσπιτο είναι τόσο μικρό που μέσα του δεν χωρούν καν ακάρεα - Πως τα κατάφερε η ομάδα των μηχανικών

Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν μια εστιασμένη δέσμη ιόντων, ένα μικροσκοπικό ρομπότ, ένα μικροσκόπιο και άλλες τεχνολογίες νανοσυναρμολόγησης μέσα σε ένα θάλαμο κενού, για να φτιάξουν ένα νανόσπιτο, όπου δεν χωρούν ούτε καν ακάρεα.
Οι ερευνητές του Ινστιτούτου Femto-ST της Μπεζανσόν, με επικεφαλής τον Ζαν-Ιβ Ρος, έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό "Journal of Vacuum Science and Technology A".
Το νανοσύστημα κατασκευής ονομάζεται Robotex και λειτουργεί με ακρίβεια της τάξης των δύο νανομέτρων (δισεκατομμυριοστών του μέτρου). Το μικροσκοπικό σπίτι, που δημιουργήθηκε πάνω σε μια οπτική ίνα με πλάτος όσο περίπου μια ανθρώπινη τρίχα, δηλαδή 75 μικρόμετρα (εκατομμυριοστά του μέτρου), έχει πλάτος 20 μικρομέτρων και διαθέτει πόρτα, παράθυρα και επικλινή στέγη.
Οι ερευνητές δήλωσαν ότι ελπίζουν να ωθήσουν ακόμη παραπέρα τα όρια αυτής της τεχνολογίας, κατασκευάζοντας ακόμη μικρότερες δομές πάνω σε νανοσωλήνες άνθρακα διαμέτρου 20 έως 100 νανομέτρων.
Πηγή: 
ΑΠΕ-ΜΠΕ

Ο ρόλος των παρακρατικών οργανώσεων στη δολοφονία Λαμπράκη

Στις 22 Μαΐου του 1963, ο βουλευτής της ΕΔΑ και προβεβλημένο στέλεχος του παγκόσμιου φιλειρηνικού κινήματος δέχεται δολοφονική επίθεση στη Θεσσαλονίκη. Πέντε μέρες αργότερα θα υποκύψει στα τραύματά του. Οι συνθήκες διάπραξης του εγκλήματος και η συμμετοχή σε αυτό μελών παρακρατικών οργανώσεων, που υποκινήθηκαν από τους επίσημους μηχανισμούς κοινωνικού ελέγχου, κυρίως την Αστυνομία, έχουν φωτιστεί αρκετά στο χρονικό διάστημα που μεσολάβησε. Της Στέλλας Νιώτη.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον όμως παρουσιάζει η ανάγνωση των συνθηκών του γεγονότος από κοινωνιολογική και εγκληματολογική οπτική, ώστε να κατανοηθεί το πλαίσιο της δράσης των παρακρατικών οργανώσεων και να αντληθούν συμπεράσματα για τα σύγχρονα φαινόμενα τρομοκράτησης και διασποράς του φόβου στην κοινωνία. Η συνοπτική αναφορά στα γεγονότα και τις συνθήκες της δολοφονίας εξυπηρετεί τις ανάγκες κατανόησης του ευρύτερου πλαισίου που συνέβαλε στη συγκρότηση των παρακρατικών οργανώσεων και κατηύθυνε τη δράση τους, με σκοπό τη συντήρηση και αναπαραγωγή των συσχετισμών εξουσίας και την αποτροπή του ενδεχόμενου μιας αριστερής διακυβέρνησης. Η επιλεκτική αναφορά σε βιβλιογραφικές πηγές συγκεκριμένης επιστημονικής και πολιτικής προσέγγισης έλαβε υπόψη της τις ανάγκες της πιστότερης αναπαράστασης του γεγονότος, με σκοπό την ανάδειξη του πλαισίου και των διαδικασιών που οδήγησαν στη δολοφονία του Γρηγόρη Λαμπράκη.
Το εγχείρημα δεν θα είχε ολοκληρωθεί χωρίς τη στήριξη και την πληροφόρηση που μου παρείχε το Ίδρυμα Ανδρέα Λεντάκη, το οποίο και έθεσε στη διάθεσή μου το έργο του «Το Παρακράτος και η 21η Απριλίου». Η επικαιρότητα των προσεγγίσεων του Α. Λεντάκη και η ενδελεχής εξέταση του θέματος αποτέλεσαν σημαντικούς οδηγούς μου, σε σημείο που, σε αρκετά σημεία, η προτεινόμενη ανάγνωση να περιορίζεται σε μια διαφορετική οργάνωση και παρουσίαση του προϋπάρχοντος υλικού.


1. Συνοπτική αφήγηση της δολοφονίας του Γρηγόρη Λαμπράκη      
Στις 22 Μαΐου 1963 η Επιτροπή Ειρήνης της Θεσσαλονίκης οργάνωσε συγκέντρωση για τους Φίλους της Ειρήνης με ομιλητή τον Γρηγόρη Λαμπράκη, η οποία αρχικά είχε ανακοινωθεί ότι θα γινόταν στο κέντρο «Πικαντίλλι». Μετά όμως από την άρνηση του ιδιοκτήτη να παραχωρήσει την αίθουσα, προφανώς εξαιτίας των «πιέσεων» που του ασκήθηκαν από τους υπεύθυνους της δολοφονίας, πραγματοποιήθηκε στα γραφεία του Δημοκρατικού Συνδικαλιστικού Κινήματος. Ήδη από τις προηγούμενες ημέρες είχε παρατηρηθεί κινητικότητα στην Επιθεώρηση της Χωροφυλακής και το Ε΄ Αστυνομικό Τμήμα που ανέλαβαν, σύμφωνα με τις αφηγήσεις των Σπ. Λιναρδάτου (1) και Α. Λεντάκη (2) την παρεμπόδιση και την ματαίωση της συγκέντρωσης.
Όπως αναφέρει ο Σπ. Λιναρδάτος το σχέδιο περιλάμβανε «επίθεση κατά του Λαμπράκη και των άλλων «φίλων της ειρήνης» (…) από «αγανακτισμένους εθνικόφρονες» (1, σελ. 258- 259). Για το λόγο αυτό τις προηγούμενες ημέρες, με ευθύνη αξιωματικών της Ασφάλειας Θεσσαλονίκης ειδοποιήθηκαν όλα τα αστυνομικά τμήματα να στείλουν τους άνδρες τους στον τόπο της συγκέντρωσης και, σε συνεργασία με τους «αγανακτισμένους εθνικόφρονες» που είχαν επιστρατευθεί από τους χώρους των «συνεργατών» τους, να προχωρήσουν σε αντισυγκέντρωση αποδοκιμασίας του Λαμπράκη και των άλλων φίλων της ειρήνης. Ο Σπ. Λιναρδάτος αφηγείται ότι «από τις 6 το απόγευμα της 22ας Μαΐου, αρχίζει να παρατηρείται συγκέντρωση υπόπτων προσώπων στα πεζοδρόμια των οδών Βενιζέλου, Ερμού και Σπανδωνή, απέναντι και κοντά στο κτίριο που πρόκειται να γίνει η συγκέντρωση» (1, σελ. 258).
Στον ίδιο χώρο παραβρισκόταν, επίσης, ισχυρή αστυνομική δύναμη με σκοπό τη διάλυση της αντισυγκέντρωσης των παρακρατικών, κατόπιν σχετικής ειδοποίησης που δέχθηκε από μέλη της Επιτροπής Ειρήνης που αντελήφθησαν τις κινήσεις τους. Η αστυνομία δεν θα προβεί σε καμιά ενέργεια και η αντισυγκέντρωση των παρακρατικών θα εξελιχθεί απρόσκοπτα, με αποδοκιμασίες, ύβρεις, απειλές και σωματικές επιθέσεις σε βάρος των συγκεντρωμένων. Επιτυγχάνουν μάλιστα, παρουσία της αστυνομικής δύναμης, να κτυπήσουν τον Γρ. Λαμπράκη στο κεφάλι ενώ προσερχόταν στο χώρο της συγκέντρωσης. Όσο πλησιάζει η ώρα της εκδήλωσης οι συγκεντρωμένοι παρακρατικοί εντείνουν τις αποδοκιμασίες και ακούγεται το σύνθημα «Λαμπράκη θα πεθάνεις» (1, σελ. 259). Οι αποδοκιμασίες συνοδεύονται από ρίψη λίθων και τσιμεντόπλακων.
Τα επεισόδια πληροφορείται ο Γ. Τσαρουχάς, βουλευτής της ΕΔΑ στο Ν. Καβάλας, και μεταβαίνει στη συγκέντρωση των φίλων της ειρήνης, όπου και τραυματίζεται από τους παρακρατικούς που τον κτυπούν στο κεφάλι. Ενδεικτικό της βίας των «αγανακτισμένων εθνικοφρόνων» είναι ότι ο βουλευτής Γ. Τσαρουχάς εξακολούθησε να κακοποιείται και κατά την επιβίβασή στο ασθενοφόρο και τη μεταφορά του στο νοσοκομείο. Σύμφωνα με την αφήγηση του Σπ. Λιναρδάτου  οι παρακρατικοί «σπάνε τα τζάμια [σ: του ασθενοφόρου], παραβιάζουν την πόρτα, ρίχνονται πάνω στον τραυματισμένο βουλευτή, τον χτυπούν με μανία. Ύστερα τον τραβούν έξω, τον ρίχνουν στην άσφαλτο και τον κλωτσοπατούν (…) Αναίσθητος πια ο Γ. Τσαρουχάς μεταφέρεται από πολίτες στο σταθμό Α΄ βοηθειών» (1, σελ. 259).
Η ομιλία του Γρ. Λαμπράκη ολοκληρώνεται, αφού, σύμφωνα με την επικρατέστερη εκδοχή, οι παραβρισκόμενοι φίλοι της ειρήνης δεν πληροφορήθηκαν τα επεισόδια και τον τραυματισμό και του Γ. Τσαρουχά. Μετά το τέλος της συγκέντρωσης ο αστυνομικός διευθυντής προτείνει στους συγκεντρωμένους και τον Γρ. Λαμπράκη να επιβιβαστούν όλοι μαζί σε λεωφορεία προς αποφυγήν νέων επεισοδίων σε βάρος τους από το πλήθος της αντισυγκέντρωσης των παρακρατικών που παρέμεναν στον δρόμο που βρίσκεται μπροστά από το κτίριο του Δημοκρατικού Συνδικαλιστικού Κινήματος. Η πρόταση απερρίφθη γιατί φοβήθηκαν ότι πρόκειται για παγίδα και ενώ η Αστυνομία έχει προχωρήσει στην εκκαθάριση του χώρου από τα παρακρατικά στοιχεία ξεκινά η αποχώρηση των συγκεντρωμένων φίλων της ειρήνης. Ο Γρ. Λαμπράκης επιχειρεί να περάσει στο απέναντι πεζοδρόμιο και δέχεται την σφοδρή επίθεση του διερχόμενου τρικύκλου που ρίχνεται πάνω του, ευρισκόμενο σε αντικανονική πορεία, διασχίζοντας την οδό Βενιζέλου με μεγάλη ταχύτητα. Ο Γρ. Λαμπράκης πέφτει βαριά τραυματισμένος στην άσφαλτο, ενώ το τρίκυκλο συνεχίζει την ξέφρενη πορεία του κι εξαφανίζεται.
Σε αυτό επέβαιναν οι Σπ. Γκοτζαμάνης, οδηγός του τρικύκλου, και ο Εμ. Εμμανουηλίδης, ο οποίος κατάφερε το θανατηφόρο κτύπημα στον Γρ. Λαμπράκη, στο κεφάλι, με λοστό ή ρόπαλο (1, σελ. 264). Και οι δύο ήταν συνεργάτες της Αστυνομικής Διεύθυνσης Θεσσαλονίκης. Σύμφωνα με τους Σπ. Λιναρδάτο (1, σελ.259) και Α. Λεντάκη (2, σελ. 95), ο Σπ. Γκοτζαμάνης, μεταφορέας στο επάγγελμα, ήταν μέλος του «Συνδέσμου Αγωνιστών και Θυμάτων Εθνικής Αντίστασης Βορείου Ελλάδας», μιας παρακρατικής οργάνωσης με επικεφαλής τον Ξ. Γιοσμά, συνεργάτη των Γερμανών στην περίοδο της κατοχής, καθώς και της «Αντικομμουνιστικής Σταυροφορίας Ελλάδας (ΑΣΕ)», που εθεωρείτο «δίδυμη» οργάνωση με τον Σύνδεσμο. Ο Σπ. Γκοτζαμάνης είχε στο ενεργητικό του καταδίκες για σωματικές επιθέσεις, κακοποίηση και τραυματισμό, εξύβριση και απειλή, αλλά ως μέλος παρακρατικών οργανώσεων ήταν συνεργάτης της Αστυνομίας και από τη θέση αυτή συμμετείχε στην δολοφονία του Γρ. Λαμπράκη.
Επίσης, ο Εμ. Εμμανουηλίδης ήταν, σύμφωνα με τον Α. Λεντάκη (2, σελ. 95), πρόεδρος της Νεολαίας της ΕΡΕ Τριανδρίας Θεσσαλονίκης και είχε μια εξίσου ενδιαφέρουσα εγκληματική σταδιοδρομία. Στο διάστημα 1951- 1962 αναφέρονται στο ενεργητικό του καταδίκες για βιασμό, αποπλάνηση και ασέλγεια σε βάρος ανηλίκων, κλοπή, παράνομη οπλοφορία και επίθεση σε βάρος εργατών στο Εργατικό Κέντρο Θεσσαλονίκης. Παρά το ποινικό παρελθόν του ο Εμ. Εμμανουηλίδης είχε διοριστεί στις παιδικές κατασκηνώσεις Ωραιοκάστρου επειδή ήταν συνεργάτης της Αστυνομίας. Από τη θέση αυτή συμμετείχε στην δολοφονία του Γρ. Λαμπράκη.
Από την έρευνα του δημοσιογράφου Γιάννη Βούλτεψη και του Α. Λεντάκη (2, σελ. 101) συνάγεται ότι στη δολοφονία του Γρ. Λαμπράκη συμμετείχαν με μέλη τους παρακρατικές οργανώσεις και συγκεκριμένα:
Ι) Ο «Σύνδεσμος Αγωνιστών Θυμάτων Εθνικής Αντίστασης Βορείου Ελλάδας» (2, σελ. 82- 83), που φέρεται να είχε τη βασική ευθύνη στην υλοποίηση του σχεδίου της δολοφονίας. Σκοπός της οργάνωσης ήταν η αναγνώριση και «αξιοποίησις του διεξαχθέντος κατά την γερμανική κατοχή και μετέπειτα (…) αντικομμουνιστικού αγώνα».
ΙΙ) Η «Αντικομμουνιστική Σταυροφορία Ελλάδας» (2, σελ. 82- 83). Σκοπός της οργάνωσης ήταν «η υπεράσπισις της πατρίδος και του ελληνοχριστιανικού πολιτισμού μέχρι τελευταίας πνοής παντού και πάντοτε και δι όλων των μέσων», δηλαδή και με τη χρήση βίας. Στις δε υποχρεώσεις της αναφέρεται «η ενίσχυσις των Σωμάτων Ασφαλείας οσάκις παρίσταται ανάγκη δια την διατήρησιν της τάξεως και της ησυχίας». Η δραστηριότητα της οργάνωσης περιλαμβάνει δύο κλάδους, τους «αγανακτισμένους πολίτες», που απασχολούνται στις αντιδιαδηλώσεις και αντισυγκεντρώσεις, στην πρόκληση επεισοδίων και τον «χρωματισμό» συγκεντρώσεων «δια της εκφωνήσεως εκ των εγκαθέτων μελών της κομμουνιστικών συνθημάτων», και τα «χειροκροτήματα», τα οποία εξυπηρετούν «άλλας πλέον ανώδυνους υποχρεώσεις». Η Οργάνωση έλαβε, επίσης, μέρος στις αντισυγκεντρώσεις με σκοπό τη ματαίωση της Μαραθώνιας πορείας Ειρήνης, στις 21 Απριλίου 1963.
ΙΙΙ) Η «Οργάνωση της Καρφίτσας» (2, σελ. 103), γιατί είχε διακριτικό μια καρφίτσα στο πέτο, προκειμένου τα μέλη της να αναγνωρίζονται από την Αστυνομία. Αναφέρεται ότι μέλη της πρωτοστάτησαν στην δολοφονία του Γρ. Λαμπράκη, όπως ο Χρ. Φωκάς, λιμενεργάτης και πρώην πυγμάχος.
IV) Η «ΕΚΟΦ- Εθνική Κοινωνική Οργάνωση Φοιτητών» (2, σελ. 165 ), στελέχη της οποίας πήραν μέρος στη δολοφονία του Γρ. Λαμπράκη, όπως ο Β. Κασσελάς, που κατηγορήθηκε για επικίνδυνη σωματική βλάβη σε βάρος του βουλευτή Γ. Τσαρουχά.
Μπορεί, λοιπόν, στη δολοφονία του Γρ. Λαμπράκη να εμφανίζονται ως κατεξοχήν υπεύθυνοι τα δύο άτομα που επέβαιναν στο τρίκυκλο, αλλά από τις αναφορές, την εισαγγελική έρευνα και τις μαρτυρικές καταθέσεις συμπεραίνεται ότι πρόκειται για συλλογικό έργο, προϊόν της συνεργασίας ανάμεσα στο πολιτικό σύστημα και τους θεσμούς του, εν προκειμένω το κόμμα της ΕΡΕ, που κατείχε την εξουσία και ενδιαφερόταν να τη διατηρήσει, τους επίσημους μηχανισμούς κοινωνικού ελέγχου, συγκεκριμένα την Αστυνομία και την Δικαιοσύνη, και τις παρακρατικές οργανώσεις που λειτουργούσαν σε ένα ιδιότυπο καθεστώς προστασίας. Απόδειξη αυτής της σχέσης αποτελεί η ουσιαστική κάλυψη που είχαν οι υπεύθυνοι και οι «εκτελεστές», τόσο στο στάδιο της σύλληψης και της προσαγωγής τους στις ανακριτικές αρχές όσο και στη δικαστική διαδικασία. Έτσι, το αστυνομικό κλομπ που κρατούσε κατά τη σύλληψή του ο Σπ. Γκοτζαμάνης και με το οποίο προφανώς κτυπήθηκε ο Γρ. Λαμπράκης εξαφανίστηκε. Ουσιαστικότερη όμως υπήρξε η δικαστική κάλυψη, αφού η, παμψηφεί, ετυμηγορία των ενόρκων δεν αποδέχθηκε την ενοχή των Σπ. Γκοτζαμάνη και Εμ. Εμμανουηλίδη για ανθρωποκτονία εκ προθέσεως. Ο Σπ. Γκοτζαμάνης καταδικάστηκε για πρόκληση θανατηφόρου σωματικής βλάβης από πρόθεση σε κάθειρξη 11 ετών, ποινή στην οποία προσμετρήθηκε ο «πρότερος έντιμος βίος» (9, σελ. 384). Ο Εμ. Εμμανουηλίδης καταδικάστηκε για απλή συνέργια σε κάθειρξη 8 ½ ετών. Στον Χρ. Φωκά, κατηγορούμενο για τον τραυματισμό του έτερου βουλευτή Γ. Τσαρουχά επεβλήθη ποινή 15 μηνών. Τέλος οι ηθικοί αυτουργοί ή άλλως βασικοί υπεύθυνοι της εκτέλεσης του σχεδίου,  Εμ. Καπελώνης, διοικητής του Τμήματος Τριανδρίας, απηλλάγη, ενώ ο Ξ. Γιοσμάς καταδικάστηκε για διατάραξη της κοινής ειρήνης.   


2. Ο ορισμός, η σημασία και η δράση των παρακρατικών οργανώσεων
Η συσχέτιση της δολοφονίας του Γρ. Λαμπράκη με τη δράση των παρακρατικών οργανώσεων θέτει σε συζήτηση τα ζητήματα του σκοπού και της δράσης τους, καθώς και της σημασίας που αυτή αποκτά σε εξαιρετικές ιστορικές περιόδους.
Σύμφωνα με την προσέγγιση του Α. Λεντάκη (2, σελ. 15-19) οι παρακρατικές οργανώσεις αφορούν σε ομάδες που αναπτύσσονται εκτός των επίσημων κρατικών θεσμών και λειτουργούν παράλληλα με αυτούς, προσβλέποντας στην ανοχή και τη στήριξή τους, γιατί δρουν σε βάρος της κοινωνίας ή κοινωνικών ομάδων και κατηγοριών, εν προκειμένω και για την περίοδο που εξετάζουμε, των αριστερών οργανώσεων και πολιτών. Από τον τρόπο που οργανώνονται και τους σκοπούς που επιτελούν, οι παρακρατικές οργανώσεις διακρίνονται σε εκείνες που συγκροτούνται με ευθύνη του κόμματος που κατέχει την εξουσία και ενδιαφέρεται να τη διατηρήσει, ακόμα και με τη χρήση αθέμιτων μεθόδων και μέσων, και σ’ εκείνες που συγκροτούνται ενάντια στην κυβέρνηση με σκοπό την ανατροπή της. Και στη μια και στην άλλη περίπτωση πρόκειται, στην ουσία, για μηχανισμούς παραεξουσίας που σκοπό έχουν τον επηρεασμό και την άμεση εμπλοκή, με τη χρήση αθέμιτων μέσων, στη διατήρηση ή την ανατροπή του συσχετισμού των πολιτικών δυνάμεων που έχει την ευθύνη της διακυβέρνησης.

Ειδικότερα, η υλοποίηση του σχεδίου της δολοφονίας του Γρ. Λαμπράκη εμπίπτει στην περίπτωση των παρακρατικών οργανώσεων που συγκροτούνται ή επιστρατεύονται και κινητοποιούνται από το κόμμα που κυβερνά και, κατά συνέπεια, αναλαμβάνει την ευθύνη της χρηματοδότησης, της καθοδήγησης και της γενικότερης κάλυψης «με σκοπό την εξουδετέρωση των αντιπάλων του επειδή έχασε ή χάνει το λαϊκό έρεισμα» (2, σελ. 19). Σύμφωνα με την διατύπωση αυτή όσοι χαρακτηρίζονται ως αντίπαλοι της κυβέρνησης μπορούν να υπαχθούν σε έναν ευρύτερο ορισμό και με την έννοια αυτή είναι δυνατόν να αφορούν όχι μόνο σε αντίπαλα κόμματα, αλλά και σε άτομα, αν η δυναμική, οι απόψεις και η δράση τους θεωρηθούν επικίνδυνες για την κυβερνητική ευστάθεια και τη διατήρηση στην εξουσία, όπως μπορούμε να υποθέσουμε ότι συνέβη στην περίπτωση του Γρ. Λαμπράκη.
Ενταγμένες σε ένα ιστορικό και πολιτικό πλαίσιο οι παρακρατικές οργανώσεις είναι δημιουργήματα του μετεμφυλιακού κράτους. Όπως εξηγεί ο Α. Λεντάκης (2, σελ. 11-12) «μετά το τέλος του εμφυλίου πολέμου, το 1949, και τη στρατιωτική και πολιτική ήττα της Αριστεράς, ανέβηκε στην εξουσία η Δεξιά, που ανήγαγε τον αντικομμουνισμό σε κρατική ιδεολογία». Βασικά εργαλεία της Δεξιάς στο διάστημα που ακολούθησε ήταν η μονοπώληση της εξουσίας και η εξόντωση των πολιτικών αντιπάλων, με την απονομιμοποίηση των οργανώσεων της Αριστεράς και τις διώξεις των μελών και των στελεχών της. Ωστόσο, σε κρίσιμες περιόδους, όπως μπορεί να χαρακτηριστεί το διάστημα 1957- 1967, το πλαίσιο των διώξεων διευρύνθηκε για να περιλάβει μέλη και στελέχη που ανήκαν στο πολιτικό κέντρο προκειμένου να αποδυναμωθεί ο ρόλος του (3). Το έργο αυτό υποστηρίχθηκε από ένα παράλληλο νομικό και οργανωτικό πλαίσιο. Στην πρώτη κατηγορία εντάσσεται το νομοθετικό πλαίσιο που δημιουργήθηκε μετά την απελευθέρωση και τη Συμφωνία της Βάρκιζας, με το Γ΄ Ψήφισμα και τον Αναγκαστικό Νόμο 509/ 1947 (4), γνωστό και με τον όρο «παρασύνταγμα», και το οποίο διατηρήθηκε σε ισχύ έως το 1974. Στην δεύτερη κατηγορία εντάσσεται η δημιουργία των παρακρατικών οργανώσεων που ανέλαβαν, σε συνεργασία με τον Στρατό και την Αστυνομία, την παρακολούθηση, τον εκφοβισμό, ακόμα και την εξόντωση των αντιπάλων του πολιτικού συστήματος. Ήδη στα πρώτα μεταπολεμικά χρόνια ιδρύεται ο ΙΔΕΑ (Ιερός Δεσμός Ελλήνων Αξιωματικών). Η δράση του καλύπτει όλο το διάστημα, από το 1947 έως το 1974, και στους κόλπους του εκπαιδεύονται και προωθούνται στην στρατιωτική ιεραρχία οι κατοπινοί δικτάτορες.
Σύμφωνα με τον Γ. Μαργαρίτη (5) οι παρακρατικές οργανώσεις, προκειμένου για τη συγκρότησή τους, αξιοποίησαν το καθεστώς ημιαυτονομίας που επεβλήθη στο Στρατό και την Αστυνομία μετά τον πόλεμο και αποτέλεσε βασικό εργαλείο στην ισορροπία και την ευστάθεια του πολιτικού συστήματος. Στο πλαίσιο αυτό ο Στρατός και η Αστυνομία είχαν αυξημένο ρόλο στη διαχείριση των εσωτερικών υποθέσεων, γεγονός που, το 1967, συνετέλεσε στην επιβολή της δικτατορίας. Ωστόσο η ισχυρή παρουσία του Στρατού και της Αστυνομίας, όπως και η ανάπτυξη των παράλληλων μηχανισμών του παρακράτους δεν οφείλεται μόνο σε πολιτικούς παράγοντες. Ο ρόλος τους θα πρέπει να θεωρηθεί συνάρτηση της δομής του μετεμφυλιακού κράτους, κυρίως δε των περιορισμών που επεβλήθησαν από ένα διεθνές καθεστώς εξάρτησης, που είχε τη συμφωνία των τριών συμμάχων υπερδυνάμεων της εποχής, των ΗΠΑ, της Μ. Βρετανίας και της ΕΣΣΔ και αφορούσε στις διαδικασίες της μεταπολεμικής οικονομικής και κοινωνικής ανάπτυξης των ελεύθερων εθνικών κρατών.
Στο παραπάνω πλαίσιο θα πρέπει να εξετασθεί η ανασυγκρότηση της εθνικής αστικής τάξης, ο μεταπρατικός χαρακτήρας της οποίας είχε ανάγκη την ύπαρξη παράλληλων μηχανισμών στην οικονομία (6) και την πολιτική προκειμένου να προασπίσει τα συμφέροντά της, ακόμα και από το πολιτικό σύστημα που η ίδια συνέβαλε στη θεμελίωσή του. Κατά την έννοια αυτή η συγκρότηση των παρακρατικών οργανώσεων υπήρξε συναφής με τη διευρυμένη δραστηριότητα των μηχανισμών της παραοικονομίας και της παράλληλης αγοράς εργασίας που αναπτύχθηκαν ταχύτατα μετά το τέλος του πολέμου και αποτέλεσαν βασικό συντελεστή της οικονομικής ανάπτυξης. Έτσι, οι παρακρατικές οργανώσεις συγκροτήθηκαν και λειτούργησαν παράλληλα με τους επίσημους μηχανισμούς της οικονομίας και του πολιτικού συστήματος, αναλαμβάνοντας ενεργό ρόλο στον έλεγχο της κοινωνικής αντίδρασης και την επιτήρηση των αντιπάλων του πολιτικού συστήματος, προσφέροντας, με τον τρόπο αυτόν, απασχόληση σε μέλη τους που, εξαιτίας, των χαρακτηριστικών τους δεν θα μπορούσαν να ενταχθούν στην επίσημη αγορά εργασίας (7). Το έργο των παρακρατικών οργανώσεων αφορούσε στην παρακολούθηση και τον εκφοβισμό των μελών και στελεχών της Αριστεράς, κατά περίπτωση και της Ένωσης Κέντρου, τα οποία, λόγω των περιορισμών που έθεταν στην απασχόλησή τους η περιστολή των πολιτικών ελευθεριών και τα πιστοποιητικά κοινωνικών φρονημάτων, ήταν ευκολότερο να εργαστούν στην παράλληλη οικονομία.
Κατά συνέπεια οι παρακρατικές οργανώσεις αποτέλεσαν μέρος της αυταρχικής δομής του μετεμφυλιακού κράτους και αφορούσαν σε έναν πολυπρόσωπο μηχανισμό που  ελεγχόταν και ελάμβανε κατευθύνσεις και χρηματοδότηση από τους επίσημους κρατικούς θεσμούς και τους μηχανισμούς κοινωνικού ελέγχου, το Στρατό και την Αστυνομία. Ο ειδικός σκοπός της ύπαρξής τους αφορούσε στην ανάληψη καθηκόντων και τη διεκπεραίωση υποθέσεων που βρίσκονταν έξω από τα όρια της δημοκρατικής νομιμότητας, ακόμα και όταν αυτή αποτελούσε επίφαση, όπως συνέβαινε με το μετεμφυλιακό κράτος.
Στο ιστορικό πλαίσιο που αναγιγνώσκονται οι συνθήκες της δολοφονίας του Γρ. Λαμπράκη, η επιδίωξη της ανάδειξης και της διατήρησης μονοκομματικών κυβερνήσεων, εν προκειμένω της ΕΡΕ, εντείνει τις εξαρτήσεις του κόμματος από το κράτος, γεγονός που βοηθά την κατασκευή παράλληλων και ελεγχόμενων μηχανισμών. Όπως παρατηρεί ο Σπ. Λιναρδάτος (8) «από το 1957 έως το 1959 ιδρύονται διάφορες αντικομμουνιστικές οργανώσεις ή αναζωογονούνται παλαιότερες με την ενίσχυση των σωμάτων ασφαλείας ή άλλων κρατικών υπηρεσιών (ΚΥΠ, Υπ. Προεδρίας, κ.λ.π.)». Οι δραστηριότητές τους αυξάνονται στο διάστημα 1959- 1967, με τη δημιουργία έντασης στις δημοτικές εκλογές του 1959, που διεξάγονται ένα χρόνο μετά τις εθνικές εκλογές του 1958 και στις οποίες η ΕΔΑ αναδείχθηκε αξιωματική αντιπολίτευση. Οι εθνικές εκλογές του 1961 διεξάγονται σε κλίμα πολιτικής έντασης και βίας, με τις παρακρατικές οργανώσεις να ασκούν διαφόρου βαθμού «πιέσεις» σε βάρος αριστερών και κεντρώων ψηφοφόρων.
Το πλαίσιο των δραστηριοτήτων των παρακρατικών οργανώσεων της περιόδου 1957- 1967 περιλαμβάνει τρεις τομείς:
1. Τη διαφωτιστική, αλλά και εκφοβιστική-  τρομοκρατική, δράση της ΕΚΟΦ, η οποία δημιουργήθηκε το 1957 «σαν αδελφό σωματείο των άλλων «εθνικών- κοινωνικών οργανώσεων» (1, σελ. 162). Η διαφωτιστική δράση της ΕΚΟΦ αφορούσε στην αντικομμουνιστική εκστρατεία, ενώ στην τρομοκρατική δραστηριότητα περιλαμβάνεται και η δολοφονία του Γρ. Λαμπράκη.
2. Το σχέδιο «Περικλής» που αφορούσε στη διεξαγωγή των εθνικών εκλογών του 1961, στις οποίες επιχειρήθηκε η πλαστογράφηση της λαϊκής θέλησης με την απροκάλυπτη βία σε βάρος των ψηφοφόρων της Αριστεράς και του Κέντρου.
3. Την πρακτική των αντισυγκεντρώσεων, ώστε να διαλύονται οι συγκεντρώσεις της ΕΔΑ και της Ένωσης Κέντρου.

Το πλαίσιο αυτό επιμερίζεται σε επιμέρους δράσεις, όπως:
i. Η παρακολούθηση των πολιτών σε συνεργασία με τις υπηρεσίες της Χωροφυλακής και της Αστυνομίας και με σκοπό τη λήψη «κατάλληλων μέτρων δι’ απομόνωσιν των πλέον επικίνδυνων εκ τούτων» (1, σελ. 59- 60 ).
ii. Η φαιά προπαγάνδα, με σκοπό τη διασπορά κακόβουλων φημών και την προπαγάνδιση ειδήσεων ακαθόριστης προέλευσης, με ανώνυμες δημοσιεύσεις και εκπομπές ή ανυπόγραφες εκδόσεις και στόχο την συκοφάντηση και την ενοχοποίηση των πολιτικών αντιπάλων.
Και στις δύο περιπτώσει τα μέλη των παρακρατικών οργανώσεων απασχολούμενα σε επαγγέλματα που εξασφάλιζαν την καθημερινή επαφή με τους πολίτες, λ.χ. περιπτερούχοι, εφημεριδοπώλες, ταξιτζήδες, εισπράκτορες λεωφορείων, κουρείς και κομμωτές, σερβιτόροι, αλλά και συνδικαλιστές ασχολούνται με το έργο της παρακολούθησης και τη διασπορά ψιθύρων και φημών σε βάρος των κομμάτων της αντιπολίτευσης.
iii. Η παρεμπόδιση της πολιτικής δραστηριότητας των μελών και των οπαδών του Κέντρου και της Αριστεράς με την επιβολή και διάλυση των γραφείων οργανώσεών τους, την καταστροφή του προπαγανδιστικού υλικού και εντύπων κ.α.
iv. Οι αντισυγκεντρώσεις, που οργανώνονταν με «αυθόρμητο» τρόπο από «αγανακτισμένους εθνικόφρονες», με σκοπό την παρεμβολή παρακρατικών στοιχείων προκειμένου να αποθαρρυνθούν και να διαλυθούν οι συγκεντρώσεις, κυρίως, της Αριστεράς. Σε αρκετές, ωστόσο, περιπτώσεις, όπως συνέβη και στη δολοφονία του Γρ. Λαμπράκη, οι «αυθόρμητες» αντισυγκεντρώσεις έλαβαν τη μορφή μαζών κρούσης με σκοπό την φυσική εξόντωση των πολιτικών αντιπάλων του κυβερνώντος κόμματος.
Συμπερασματικά, οι δραστηριότητες των παρακρατικών οργανώσεων αποσκοπούσαν στην αντικομμουνιστική διαφώτιση, στην συκοφάντηση και την ενοχοποίηση ή την εξόντωση των πολιτικών αντιπάλων και ιδιαίτερα των αριστερών και για τούτο στηρίζονταν στην δυσφήμιση, που έπληττε την πολιτική αξιοπιστία και την ανθρώπινη αξιοπρέπεια των θιγομένων, και στη βία, που έπληττε την σωματική ακεραιότητα και υπόστασή τους. Συναφής προς τη δομή και τους στόχους των παρακρατικών οργανώσεων ήταν και η στρατολόγηση των μελών τους. Αυτός ο εκτεταμένος μηχανισμός παρακολούθησης και συλλογής πληροφοριών, τρομοκράτησης και κρούσης αντλήθηκε από ανθρώπους του κοινωνικού περιθωρίου, πολλοί εκ των οποίων είχαν εκκρεμότητες με τον ποινικό νόμο, καταδικασμένοι ή φυγόδικοι, κυρίως, για κλοπές, παράνομη οπλοφορία, σωματικές επιθέσεις, αλλά και σεξουαλικά εγκλήματα, λ.χ. βιασμός, παιδεραστία.
Κατά μια έννοια η στρατολόγηση στις παρακρατικές οργανώσεις αφορούσε σε άτομα που είχαν απωλέσει την προσωπική αξιοπιστία, δηλαδή άτομα στιγματισμένα, τα οποία, πολλές φορές στερούνταν υλικών και πολιτισμικών πόρων ζωής. Η ένταξη αυτών των ατόμων στις παρακρατικές οργανώσεις βοηθούσε στην ανάκτηση του προσωπικού κύρους, μέσω της επαφής τους με τους επίσημους μηχανισμούς εξουσίας και προσέφερε απασχόληση και εισόδημα, ακόμα και με διορισμό σε δημόσιες θέσεις. Θα μπορούσε δηλαδή να υποστηριχθεί ότι η ένταξη στις παρακρατικές οργανώσεις προσέδιδε κοινωνική αποκατάσταση και νομιμοποίηση σε ανθρώπους, που λόγω του ποινικού παρελθόντος και της υλικής και πολιτισμικής υστέρησης ζούσαν απαξιωμένοι, στις παρυφές της κοινωνίας. Σε αντάλλαγμα τόσο οι επίσημοι μηχανισμοί εξουσίας όσο και οι παρακρατικές οργανώσεις, που τους δέχονταν ως μέλη, εξασφάλιζαν την πλήρη υποταγή και αφοσίωση και εισέπρατταν τον ζήλο και τη μέγιστη απόδοσή τους.


4. Επίλογος  
Η δολοφονία του Γρ. Λαμπράκη από μέλη παρακρατικών οργανώσεων, τα οποία τελούσαν σε συνεργασία με τους επίσημους μηχανισμούς κοινωνικού ελέγχου, προκειμένου για την υλοποίηση του σχεδίου τους, κατέδειξε τα όρια αυτής της παράλληλης σχέσης ανάμεσα στο πολιτικό σύστημα και το κοινωνικό περιθώριο. Ένα χρόνο μετά τη δολοφονία του Γρ. Λαμπράκη, το 1964, η κυβέρνηση της Ένωσης Κέντρου προχώρησε στη διάλυση των παρακρατικών οργανώσεων. Αλλά ήταν μια απόφαση καθυστερημένη και ημιτελής, αφού διατηρούσε την ΕΚΟΦ που εξακολούθησε τη δραστηριότητά της μέχρι τη δικτατορία.
Η ανάγκη μονοπώλησης της εξουσίας και η εμμονή στο δόγμα του κομμουνιστικού κινδύνου αποδείχθηκαν τα αδύναμα σημεία ενός πολιτικού συστήματος που έθεσε εν αμφιβόλω τις πολιτικές ελευθερίες, προκειμένου να τις περιστέλλει κατά βούλησει, δημιούργησε περιθώρια αυτονομίας σε σημαντικούς κρατικούς πυλώνες, όπως ο Στρατός και η Αστυνομία, ώστε επιτύχει την επιτήρηση της κοινωνίας, απονομιμοποίησε την Αριστερά και οδήγησε στον αποκλεισμό τα μέλη και τα στελέχη της με το στίγμα του επικίνδυνου. Την ίδια στιγμή δίπλα στο πολιτικό περιθώριο συνέτασσε ένα κοινωνικό περιθώριο, το οποίο αναλάμβανε την υποχρέωση να οργανώνει και να χρηματοδοτεί, σε έναν παράλληλο μηχανισμό συλλογής πληροφοριών, εξόντωσης και εκφοβισμού των εχθρών του συστήματος.
Στην πραγματικότητα, σε όλη την περίοδο από τη λήξη του εμφυλίου πολέμου μέχρι την επιβολή της δικτατορίας, το 1967, το πολιτικό σύστημα λειτούργησε στις συνθήκες ενός καθεστώτος παρατεταμένης εξαίρεσης, αφού έπρεπε να διευθετηθούν οριστικά οι εκκρεμότητες της σχέσης ανάμεσα στους νικητές και τους ηττημένους της προηγούμενης περιόδου, στο πλαίσιο των νέων ισορροπιών και της Νέας Τάξης πραγμάτων που εδραιωνόταν σε διεθνές επίπεδο και επηρέαζε τις εσωτερικές υποθέσεις και τις εθνικές προτεραιότητες. Έτσι, το πέρασμα από την εύθραυστη δημοκρατική νομιμότητα στην εκτροπή, το 1967, έμοιαζε αναπόφευκτο, ενώ οι συνέπειές του αφορούσαν και στην επόμενη περίοδο, αφού δημιούργησαν ένα «κεκτημένο» στις σχέσεις των επίσημων κρατικών θεσμών με τους παράλληλους παραμηχανισμούς που συνέχισαν να λειτουργούν υπό περιορισμό και έξω από το πολιτικό σύστημα, προετοιμάζοντας την πλήρη αυτονόμησή τους και τη διεκδίκηση νομιμοποίησης στα νέα πολιτικά μορφώματα που άρχισαν να εμφανίζονται στο πολιτικό προσκήνιο από τη δεκαετία του 1990 και μετά, εκμεταλλευόμενα τις νέες πολιτικές και κοινωνικές συνθήκες, σε εθνικό και παγκόσμιο επίπεδο.

* Η Στέλλα Νιώτη είναι Κοινωνιολόγος- Εγκληματολόγος
ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ
(1) Λιναρδάτος Σπ., Από τον εμφύλιο στη χούντα, Τόμος Δ΄, 1961- 1964, Σύγχρονη Ελληνική Ιστορία, Παπαζήσης, Αθήνα, 1986
(2) Λεντάκης Α., Το Παρακράτος και η 21η Απριλίου, Πρόλογοι: Γ.Α. Μαγκάκης- Π. Πετρίδης, Επιμέλεια: Α. Σιδεράτος, Προσκήνιο, Αθήνα, 2000
(3) Βουρνάς, Τ., Ιστορία της Νεώτερης και Σύγχρονης Ελλάδας, Από τα πρώτα μετεμφυλιακά χρόνια ως την ημέρα του στρατιωτικού πραξικοπήματος των συνταγματαρχών, Τόμος Ε΄, Πατάκης, Αθήνα, . 2008, (1984)
(4) Λάζου Β., Κρατική βία και πολιτικός αποκλεισμός: το νομοθετικό πλαίσιο του εμφυλιακού και μετεμφυλιακού κράτους και η πολιτική του σημασία, στο Οι Μεγάλες Δίκες, Κυριακάτικη Ελευθεροτυπία, Ιστορικά, σελ. 41- 54, Αθήνα, 2011
(5) Μαργαρίτης, Γ. Οι λιγότερο γνωστές πτυχές της εμφύλιας πολεμικής αναμέτρησης 1946- 1949, τα «παρεπόμενα» του ελληνικού εμφυλίου πολέμου, στο Ελευθεροτυπία, Ιστορικά, σελ. 73- 96, Αθήνα, 2009
(6) Βαβούρας Γ., Κούρτης Α., Παραοικονομία: Η έκταση του φαινομένου στην Ελλάδα και το εξωτερικό, Παπαζήσης, Αθήνα 1991.
(7) Calavita, K. (2003) “A reserve army of delinquents”. Punishment and Society. Vol. 5(4), October, Oxford pp. 399-413
(8) Λιναρδάτος Σ., Από τον εμφύλιο στη χούντα, Τόμος Β΄, 1952- 1955 (Η Τριετία του Συναγερμού), Σύγχρονη Ελληνική Ιστορία, Παπαζήσης, Αθήνα, 1978, σελ. 481- 482
(9) Λιναρδάτος Σ. Από τον εμφύλιο στη χούντα, Τόμος Ε΄, 1964- 1967, Σύγχρονη Ελληνική Ιστορία, Παπαζήσης, Αθήνα, 1986

Από το tvxs.

Τα «σπίτια σωλήνες» του Χονγκ Κονγκ

Στο αστραφτερό Χονγκ Κονγκ των 7,5 εκατ. κατοίκων, με brands πολυτελείας, προϊόντα τελευταίας τεχνολογίας και ουρανοξύστες, υπάρχει ένα μεγάλο πρόβλημα στέγασης, ενώ οι τιμές των ακινήτων εκτοξεύονται σε αστρονομικά ποσά.
Ως «απάντηση» ένα αρχιτεκτονικό γραφείο στο Χονγκ Κονγκ ετοιμάζει ένα νέο πρότζεκτ με «σπίτια-σωλήνες». Η εν λόγω κατοικία είναι κατασκευασμένη από επανατοποθετούμενο σκυρόδεμα και έχει σχεδιαστεί ως ένα προσιτό σπίτι για τους νέους που αγωνίζονται να βρούν χαμηλό κόστος στέγασης στις μεγάλες πόλεις του κόσμου.
Τα μικροσκοπικά σπίτια των σωλήνων δεν ξεπερνούν σε διάμετρο τα 2,5 μέτρα και έχουν σχεδιαστεί για να φιλοξενήσουν ένα ή δύο άτομα. Ο στόχος είναι να αποκτήσουν οι νέοι τη δική τους ιδιοκτησία σε πιο προσιτές τιμές. Όμως την ίδια στιγμή η διαβίωση σε ένα τόσο μικρό χώρο μπορεί να προκαλέσει σημαντικά προβλήματα.
Ζωή σε «νανόσπιτα»
«Τόσο εντός όσο και εκτός σπιτιού, η ζωή στο Χονγκ Κονγκ είναι πολύ αποπνικτική κατά περιόδους», αναφέρει ο 39χρονος Wai Li, ο οποίος νοικιάζει ένα μικρό διαμέρισμα 19 τετραγωνικών μέτρων στην γειτονιά Sheung του Χονγκ Κονγκ στον Guardian. Το σαλόνι του Li είναι λίγο μεγαλύτερο από δυο θέσεις πάρκινγκ αυτοκινήτου. «Έχω μάθει να διαχειρίζομαι την έλλειψη χώρου στο σπίτι, κρατώντας μόνο τα πράγματα που πραγματικά χρειάζομαι. Το κρεβάτι μου είναι αυτό που πιάνει τον περισσότερο χώρο και δεν υπάρχει περιθώριο για πολλά άλλα έπιπλα».
Ο Li νοικιάζει το διαμέρισμα τα τελευταία δύο χρόνια. «Προς το παρόν, μόνο αυτό μπορώ να αντέξω οικονομικά. Οτιδήποτε μεγαλύτερο είναι πολύ ακριβό, ενώ για κάτι πιο φθηνό θα πρέπει να μετακομίσω πολύ μακριά από το κέντρο της πόλης. Έμαθα να ζω με τα λίγα και δεν με πειράζει πια. Το μόνο που μου λείπει είναι μια σωστή κουζίνα, που θα με βοηθούσε να κάνω μια πιο καλή διατροφή. Κατά τα άλλα καλύπτει τις περισσότερες από τις ανάγκες μου», προσθέτει.
Ο William Lim πιστεύει ότι ο δημιουργικός σχεδιασμός σπιτιών μπορεί να αποτελέσει λύση στη στεγαστική κρίση που έχει χτυπήσει κόκκινο. Ως ιδρυτής της CL3 Architects, ο Lim σχεδίασε το μικρότερο πλήρως εξοπλισμένο «διαμέρισμα» του κόσμου που διαθέτει δύο υπνοδωμάτια, ένα μπάνιο και μια κουζίνα, όλα μέσα σε 18 τετραγωνικά μέτρα, όσο σχεδόν η καμπίνα ενός κρουαζιερόπλοιου.
Ωστόσο, η διαβίωση σε πολύ μικρά διαμερίσματα έχει γίνει ήδη «θεσμός» στο Χονγκ Κονγκ. Η κυβέρνηση εκτιμά ότι τουλάχιστον 200.000 από τους φτωχότερους κατοίκους της πόλης δεν έχουν άλλη επιλογή παρά να κατοικούν σε «σπίτια - φέρετρα». Πρόκειται ουσιαστικά για σπίτια - κλουβιά, πιο μικρά κι από ένα χώρο στάθμευσης αυτοκινήτου, ενώ οι κρατούμενοι στις φυλακές της πόλης μένουν σε κελιά μεγαλύτερου μεγέθους.
Σε αντίθεση με πόλεις όπως το Λονδίνο, τη Νέα Υόρκη και το Σίδνεϊ, το Χονγκ Κονγκ σήμερα δεν έχει όριο στα τετραγωνικά μετρά ενός σπιτιού που να ορίζεται από το νόμο, με αποτέλεσμα οι μικρές κατοικίες να πληθαίνουν σε εξωφρενικές τιμές.
Ανεξάρτητα από το πόσο δημιουργικός είναι ο σχεδιασμός τους, οι «νανοκατοικίες» δημιουργούνται για να κάνουν τους κατασκευαστές τους πλουσιότερους. Παρά τις επανειλημμένες εκκλήσεις των τοπικών νομοθετών να ορίσουν το μέγεθος των ιδιωτικών κατοικιών, οι αρμόδιοι δεν προχωρούν σε κάποια ρύθμιση, υποστηρίζοντας ότι ο καθορισμός του μεγέθους θα επηρεάσει αρνητικά την οικονομική προσιτότητα.
Σύμφωνα με την ανεξάρτητη ερευνητική ομάδα Shrink That Footprint, τα διαμερίσματα στο Χονγκ Κονγκ είναι κατά μέσο όρο τα μικρότερα στον κόσμο (45 τετραγωνικά μέτρα), την ώρα που το μέσο μέγεθος ενός διαμερίσματος στο Μανχάταν της Νέας Υόρκης είναι 66 τμ και στο Λονδίνο 51 τμ.
Συνέπειες στην ψυχική υγεία
Τώρα, τα διαμερίσματα στο Χονγκ Κονγκ αναμένεται να συρρικνωθούν ακόμη περισσότερο, αφού η εταιρεία διαχείρισης ακινήτων JLL προβλέπει ότι στην πόλη θα δημιουργηθούν τουλάχιστον άλλες 2.100 «νανοκατοικίες» μέχρι το 2020. Αλλά τι συνέπειες θα μπορούσαν να έχουν τόσο περιορισμένοι χώροι διαβίωσης στην ψυχική υγεία;
Πέρυσι, η Lady MacLehose Center, μια τοπική ΜΚΟ, μαζί με το Ινστιτούτο Αντιμετώπισης Καταστροφών του Χονγκ Κονγκ, παρακολούθησαν 104 νοικοκυριά που ζούσαν σε «υποδιαιρούμενα» διαμερίσματα στην πόλη και διαπίστωσαν ότι το 80% των κατοίκων αντιμετώπιζε ψυχικά προβλήματα. Σε μια άλλη μελέτη που διεξήχθη σε δέκα νοικοκυριά τον περασμένο Οκτώβριο, επτά έδειξαν σημάδια κατάθλιψης ή άγχους, ενώ δύο μέλη κάθε νοικοκυριού διαγνώστηκαν με ψυχικές διαταραχές.
Η έρευνα έχει επίσης τονίσει πως ο τρόπος διαβίωσης σε πολυπληθή στέγαση μπορεί να έχει αρνητικό αντίκτυπο στην ευημερία, οδηγώντας σε δυσκολίες συγκέντρωσης, ιδιαίτερα μεταξύ των παιδιών. Σύμφωνα με τον ψυχολόγο Dak Kopec, αναπληρωτή καθηγητή στο Πανεπιστήμιο της Νεβάδας, υπάρχουν επίσης έρευνες που δείχνουν ότι το άγχος που προκαλείται από τη διαβίωση σε μικρά διαμερίσματα μπορεί να οδηγήσει σε αυξημένα ποσοστά ενδοοικογενειακής βίας και κατάχρησης ουσιών.
«Ένα άτομο που ζει μόνο του σε έναν μικρό χώρο ζωής θα αρχίσει να αισθάνεται παγιδευμένο και θα θέλει να δραπετεύσει», λέει ο Kopec. «Υπάρχει λόγος για τον οποίο τα κελιά των φυλακών έχουν αυτό το μέγεθος, καθώς προορίζονται για τιμωρία». Προσθέτει ότι όλοι χρειαζόμαστε επαρκή χώρο για να επεξεργαστούμε το άγχος και να βρούμε τον τρόπο να το αντιμετωπίσουμε.
Τα σπίτια σωλήνες
Αλλά δεν είναι μόνο η έλλειψη χώρου που προκαλεί την τρέχουσα κρίση κατοικιών του Χονγκ Κονγκ. Σύμφωνα με την ετήσια έκθεση, το Χονγκ Κονγκ είναι η πιο ακριβή αγορά ακινήτων στον κόσμο τα τελευταία επτά χρόνια.
Ο James Law, αρχιτέκτονας, παρουσίασε μια «ριζοσπαστική λύση», το έργο «Opod Tube House», τα σπίτια - σωλήνες. Οι αγωγοί από σκυρόδεμα έχουν διάμετρο μόλις 2,5 μέτρα και προορίζονται να φιλοξενήσουν ένα ή δύο άτομα, σε πολύ πιο προσιτές τιμές. Οι εσωτερικοί χώροι είναι εξοπλισμένοι με βασικές παροχές, όπως καθιστικό με πάγκο, που μετατρέπεται σε κρεβάτι, μίνι ψυγείο, ντους και αποθηκευτικό χώρο για ρούχα και προσωπικά αντικείμενα. Οι σωλήνες μπορούν εύκολα να στοιβαχτούν και να εγκατασταθούν, σε συστάδες, σε οποιονδήποτε μικρό αχρησιμοποίητο χώρο, όπως σε στενούς δρόμους ή κάτω από γέφυρες.
Ο Law αναφέρει ότι η κατασκευή ενός πολυώροφου κτιρίου OPod βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη στο Shenzhen της ηπειρωτικής Κίνας και θα είναι έτοιμη προς ενοικίαση μέχρι το Σεπτέμβριο. Παράλληλα, ο Law ψάχνει κι άλλες πιθανές τοποθεσίες για το νέο του έργο στο Χονγκ Κονγκ.
Ωστόσο, υπάρχουν αρκετοί επικριτές του εγχειρήματος επισημαίνοντας τα προβλήματα που γεννά η διαβίωση σε ένα σπίτι-σωλήνα. «Φανταστείτε τι αντίκτυπο θα έχει σε ένα παιδί να μένει σε ένα σπίτι που μοιάζει με σωλήνα αποχέτευσης;», αναφέρει ο αρχιτέκτονας Paul McKay.
«Μια καλύτερη λύση θα ήταν να χρησιμοποιηθούν τα υπάρχοντα κτίρια πιο δημιουργικά. Υπάρχουν πολλά κτίρια που δεν χρησιμοποιούνται ή υπολειτουργούν. Θα μπορούσαμε να τα ανακαινίσουμε και να τα διαμορφώσουμε ώστε να γίνουν πάλι λειτουργικά». Αναγνωρίζει βέβαια ότι κάτι τέτοιο θα απαιτούσε προσεκτικό σχεδιασμό, αλλά θα μπορούσε ενδεχομένως να δημιουργήσει νέες, μόνιμες κατοικίες για οικογένειες χωρίς να χρειάζεται να εκμεταλλευτούν περισσότερη γη.
Από το tvxs.